Eğitim

Hukuk, tıp, eczacılık ve öğretmenlik diplomalarında karşınıza çıkar ve Türk sisteminde karşılığı yoktur.

Ne demek

Bitirme sınavını üniversite değil devlet yapar. Yani derece, kurumun değil devletin verdiği bir yeterliliktir.

İki aşama

• Birinci Staatsexamen — üniversite öğreniminin sonunda.
• İkinci Staatsexamen — uygulamalı hazırlık döneminden sonra; mesleğe girişin ön koşuludur.

Yalnız birincisi olan kişi, o meslekte çalışma yetkisini henüz kazanmamıştır. Çeviride hangi aşama olduğu düşürülmez.

DikkatTürk diplomasıyla eşlenemez

Türkiye’de mezuniyet üniversite tarafından verilir ve devletin ayrı bir bitirme sınavı yoktur. Bu yüzden Türk mezunu için değerlendirme çoğu zaman ek sınav ya da telafi içerir — özellikle öğretmenlik ve hukukta. Öğretmenlik · Rechtsanwalt

Sağlık mesleklerinde ayrı belge

Sınavı geçmek tek başına yetmez; meslekte çalışmak için ayrıca izin belgesi gerekir ve bu izin eyaletin ilgili makamınca verilir. Konu bakımından yetki

Çeviride

Terim çevrilmez, aynen aktarılır ve "devlet sınavı" diye açıklanır. "Bitirme sınavı" gibi bir karşılık, derecenin devlet tarafından verildiği bilgisini siler.

1990’larda ya da 2000’lerin başında Almanya’da okumuş birinin diplomasında Bachelor yazmaz. Ve bu, daha düşük bir derece anlamına gelmez.

Eski sistem tek kademeliydi

Bologna öncesinde Alman yükseköğretimi tek kademeliydi: öğrenci doğrudan Diplom ya da Magister derecesine kadar okurdu. Süre bugünkü lisanstan uzundu ve bitirme tezi içerirdi.

DikkatEn sık yapılan eşleme hatası

"Diplom = lisans" demek yanlıştır. Süre ve kapsam bakımından eski Diplom, bugünkü yüksek lisans düzeyine yakın değerlendirilir. Çeviride derece aynen aktarılır ve "lisans" diye indirgenmez — indirgeme, kişinin öğrenim düzeyini olduğundan düşük gösterir.

Kısaltmalar alanı söyler

• Dipl.-Ing. — mühendislik.
• Dipl.-Kfm. — işletme.
• Dipl.-Inform. — bilişim.
• Magister Artium — beşerî bilimler; genellikle iki alan birlikte okunurdu.

Önemli"(FH)" eki kurum türünü gösterir

Diplom (FH) ibaresi, derecenin uygulamalı bilimler yüksekokulundan alındığını gösterir. Ek düşürülmez; kurum türü bilgisi onunla taşınır. Kurum türleri

Unvan kimlik belgesine yazılabilir

Almanya’da akademik unvan kimliğe kaydedilebilir ve eski belgelerde adın önünde görülür. Akademik unvan

Alman diplomasında derecenin yanında iki-üç harflik bir kısaltma vardır ve o kısaltma alanı söyler.

Kısaltmanın yapısı

Birinci yarı düzeyi (Bachelor / Master), ikinci yarı alanı gösterir:

ÖnemliAynı bölüm iki farklı kısaltma verebilir

İşletme programı bir kurumda B.A., diğerinde B.Sc. olabilir; fark programın ağırlığındandır. Bu yüzden kısaltma tek başına program içeriğini belirlemez — ders dökümü belirler.

DikkatTürk diplomasında karşılığı yok

Türk diplomasında unvan genellikle tek biçimde yazılır ve alan ayrımı taşımaz. Bu, eksiklik değil yapısal farktır ve dosyada açıklanabilir; transkript farkı kapatır.

Hukukta özel durum

LL.M. çoğu zaman ek bir uzmanlık derecesidir ve tek başına avukatlık yetkisi vermez. Rechtsanwalt

Çeviride

Kısaltma aynen aktarılır; "lisans" diye çevrilmez. Türkçe karşılık parantezde verilir. Akademik unvan

"Diplomamı gönderdim" diyen kişi çoğu zaman dosyanın en işe yarayan belgesini göndermemiştir.

Dört ayrı belge

ÖnemliDenklikte asıl işe yarayan hangisi

İnceleme belgenin adına değil içeriğine ve süresine bakar. Bu yüzden en değerli belge ders dökümüdür; derece belgesi tek başına içerik göstermez. Esaslı fark gerekçesi

Diploma Supplement neden önemli

Programın hangi sisteme ait olduğunu ve derecenin ülke içindeki yerini açıklar. Yabancı bir makam için bu, en hızlı yol gösterici belgedir.

Not ölçeği ters

Alman yükseköğretiminde yaygın ölçek 1–5 arasıdır ve 1 en iyidir; geçme sınırı genellikle 4,0’dır. Okul ölçeğiyle (1–6) aynı değildir. Not sistemi

Çeviride

Dört belgenin hepsi çevrilir; ders dökümü "uzun" diye atlanmaz — atlanan tam da karşılaştırmanın yapılacağı kısımdır.

Alman diplomasını okurken ilk bakılacak yer bölüm adı değil, kurumun türü.

Başlıca türler

• Universität — kuram ağırlıklı, araştırma odaklı; doktora hakkı geleneksel olarak buradadır.
• Uygulamalı bilimler yüksekokulu (HAW; eski adıyla FH) — uygulama ağırlıklı, sektörle iç içe.
• Duale Hochschule — öğrenim ile işletmede çalışmayı birleştirir.
• Sanat ve müzik yüksekokulları — kendi kabul ve sınav düzenleri vardır.

ÖnemliNeden fark eder

Kurum türü, diplomanın sonraki hakları üzerinde etkilidir — özellikle doktora yolunda. Uygulamalı yükseköğretimden gelen mezun için ek koşul aranabilir. Türkiye’de böyle bir kurum ayrımı olmadığı için bu, dosyada açıklanması gereken yapısal bir farktır.

Eski ad hâlâ belgelerde

Pek çok kurum adını Fachhochschule'den Hochschule für angewandte Wissenschaften'e çevirdi. Eski adlı diplomalar geçerliliğini korur ve çeviride aynen aktarılır. Kurum adı değişiklikleri

DikkatBu bölümde kurum sayfası yok

Almanya’da dört yüzden fazla yükseköğretim kurumu var. Bir tercüme bürosu açısından iki yüksekokulun çıktı belgesi aynıdır; fark kurumda değil derece türünde ve eyalettedir. Kurum başına sayfa açmak birbirinin kopyası yüzlerce sayfa üretirdi.

Eyalet farkı burada da geçerli

Yükseköğretim eyalet yetkisindedir; kabul koşulları ve derece düzenlemeleri değişir. Neden eyalete göre değişir

İkili eğitimi bitiren kişinin iki belgesi olur ve bu, Türk dosyalarında en sık eksik kalan noktadır.

Neden iki belge

Eğitim iki yerde yürür: işletme ve meslek okulu. Her biri kendi belgesini verir.

• Oda sınav belgesi — meslekî yeterlilik. Oda sınavı belgesi
• Meslek okulu karnesi — kuramsal dersler ve notlar.

ÖnemliKarne neden değerli

Denklik incelemesi belgenin adına değil içeriğine ve süresine bakar. Ders adlarını ve saatlerini gösteren belge karnedir; yalnız oda belgesi gönderildiğinde "eğitim içeriği belgelenmemiş" denebiliyor.

Türk sisteminden fark

Türkiye’de meslek lisesi tek diploma verir; okul ve işletme ayağı aynı belgede birleşir. Bu yüzden Türk başvurucu "ikinci belge" diye bir şey aramaz ve dosya eksik gider.

Adı eyalete göre değişir

Bazı eyaletlerde okul türü farklı adla anılır; belgedeki ad aynen aktarılır, "meslek lisesi" diye Türkçeleştirilmez. Neden eyalete göre değişir

Çeviride

Ders listesi ve saatler eksiksiz çevrilir; "dersler ve notlar" diye özetlemek belgenin tek işe yarayan kısmını siler.

Alman okul belgesini Türk sistemine eşlerken en sık yapılan hata, yalnız sınıf sayısına bakmak.

Yapısal fark

Türk sisteminde tek bir gövde vardır ve ayrım lise türünde yapılır. Alman sisteminde ise ilkokuldan sonra öğrenciler ayrı okul türlerine dağılır ve bu türlerin bitirme belgeleri farklı haklar verir.

Kademeler

• İlkokul (Grundschule) — ortak kademe.
• Orta kademe I — okul türüne göre ayrışır.
• Orta kademe II — ya üniversiteye hazırlık ya da meslekî yol.

ÖnemliBelirleyici olan: hangi hakkı veriyor

Bir okul belgesinin değeri, kaç yıl okunduğunda değil hangi sonraki hakkı verdiğindedir: meslek eğitimine mi, meslek yüksekokuluna mı, üniversiteye mi. Çeviride bu bilgi mutlaka aktarılır.

Eyalete göre değişir

Okul türlerinin adları ve yapısı eyaletten eyalete farklıdır; aynı adı taşıyan iki belge farklı içerikte olabilir. Okul belgeleri eyalete göre

Not ölçeği ters

Okul karnesinde 1 en iyi, 6 en kötüdür ve ortalama küçüldükçe iyileşir. Not sistemi

Türkiye’de denklik

Alman okul belgesinin Türkiye’deki denkliği Millî Eğitim tarafından yürütülen ayrı bir işlemdir; bu sayfa belgeyi okumayı anlatır.

İkili eğitimi bitiren kişinin elindeki asıl belge bu. Ve adı, mesleğin hangi sistemde olduğunu söyler.

Belge adları alanı ele verir

Usta, kalfa, nitelikli işçi

ÖnemliSicilde kayıtlıdır

Sınav ve sonucu odanın sicilinde durur. Belge kaybolsa bile kayıt kalır ve odadan teyit edilebilir. Bu, Türkiye’den yürütülen dosyalarda önemli bir güvencedir. Odalar

Tek başına yetmeyebilir

Denklik dosyasında çoğu zaman oda belgesinin yanında meslek okulu karnesi de istenir: biri yeterliliği, diğeri eğitimin içeriğini gösterir. İkili eğitim

Türk belgesiyle eşleme

MYK belgesi ile Alman oda belgesi birebir eşlenmez: veren kuruluş, sınav yapısı ve kapsam farklıdır. Karşılaştırma belgenin adına değil içeriğine ve süresine bakar. Esaslı fark

Çeviride

Belge adı aynen aktarılır ve parantezde açıklanır; üçünü birden "sertifika" diye çevirmek alan bilgisini siler.

"B1'im var" cümlesi iki ayrı bilgiyi birleştiriyor ve makam ikisini ayrı ayrı soruyor.

İki ayrı soru

1. Seviye — hangi düzeyde yeterlilik ölçüldü.
2. Kurum — bu ölçümü kim yaptı ve makam o kurumu kabul ediyor mu.

İkincisi olmadan birincisi işe yaramaz. Doğru seviyeye sahip olmak, belgenin kabul edileceği anlamına gelmez. Hangi belge kabul edilir

Seviyeler ne anlatır

ÖnemliBeceri bazında sonuç önemlidir

Bazı sertifikalar dört beceriyi (okuma, dinleme, yazma, konuşma) ayrı ayrı gösterir. Bir makam belirli bir becerinin belirli seviyede olmasını isteyebilir; genel ortalama yeterli sayılmayabilir. Belgede beceri kırılımı varsa çeviride eksiksiz aktarılır.

Kurs seviyesi ile sınav seviyesi

Dil okullarının "B1 kuru" ile B1 sınav sertifikası aynı şey değildir. Kur bitirmek, sınavı geçmiş olmak anlamına gelmez.

Çeviride

Seviye kodu aynen aktarılır; "orta düzey" gibi karşılıklarla değiştirilmez. Kod uluslararası bir işarettir ve çevrildiğinde bilgi kaybolur.

Kişi sınavı geçmiştir, seviyesi de doğrudur — ama belge kabul edilmez. Bu sayfanın konusu tam olarak bu.

Dikkatİki belge birbirine karıştırılıyor

Türkiye’de ikisine de "sertifika" deniyor. Resmî işlemlerde aranan birincisidir; dil okulunun kendi belgesi çoğu zaman yeterli sayılmaz.

Hangi kurum kabul ediliyor

Bu işleme göre değişir ve zaman içinde de değişebilir. Aile birleşimi gibi bazı işlemlerde kabul edilen sınav kuruluşları dar bir listeyle sınırlanmıştır; üniversite başvurusunda üniversitenin kendi ölçütü geçerlidir; meslek tanımada makam kendi beklentisini yazar.

Bu yüzden bu sayfa kabul edilen kurum listesi vermiyor. Sınava girmeden önce hangi belgenin istendiği ilgili makamdan teyit edilmelidir; yanlış sınava girmek hem para hem ay kaybettirir.

Tazelik beklentisi

Sertifikanın kendisi süresiz olsa bile makam yakın tarihli olmasını isteyebilir. Bu, sertifikanın geçersizliği değil, makamın güncellik beklentisidir.

Belgede ne aranır

• Sınav kuruluşunun adı.
• Sınav tarihi.
• Seviye (A1–C2) ve varsa beceri bazında sonuçlar.
• Belgenin türü: sınav sertifikası mı, katılım belgesi mi.

Dil kanıtı yetersiz gerekçesi · Zeugnis ile Nachweis