Meslek odaları neden makam gibi karar verir
Alman makamları
Alman meslek odaları dernek değildir; kanunla kurulmuş, üyeliği zorunlu, kamu yetkisi kullanan kuruluşlardır. Kararlarına itiraz edilebilir.
Türkiye’den bakınca "oda" kelimesi meslek birliği çağrıştırır. Almanya’da bu kuruluşlar kamu yetkisi kullanır ve kararları idari karardır.
Ne oldukları
Kanunla kurulmuş, meslekî öz yönetim kuruluşlarıdır. İlgili alanda faaliyet gösterenler için üyelik kural olarak zorunludur. Devletten bağımsız çalışırlar ama devlet denetimindedirler.
ÖnemliNeden sizin için önemli
- Meslekî eğitim sözleşmesini sicile kaydederler.
- Sınav yaparlar ve belge düzenlerler.
- Yurt dışı niteliklerin denkliğini değerlendirirler.
Yani elinizdeki belge bir odadan geliyorsa, o belge bir dernek yazısı değil, kamu yetkisiyle düzenlenmiş bir belgedir.
DikkatKararına itiraz edilebilir
Oda kararı bir idari işlemdir: sonunda itiraz açıklaması bulunur ve süre işler. İtiraz açıklaması
Bölgeseldirler
Her odanın tanımlı bir bölgesi vardır; başvuru işyerinin ya da eğitim yerinin bulunduğu bölgedeki odaya yapılır. Bu, yer bakımından yetkinin oda karşılığıdır.
Odanın organları ve gelirleri
Oda, üyeleri tarafından seçilen bir genel kurul ve onun seçtiği bir yönetimle çalışır; günlük işleri profesyonel bir genel sekreterlik yürütür. Sınav komisyonları üç taraflıdır: işveren temsilcisi, çalışan temsilcisi ve meslek okulu öğretmeni birlikte görev yapar ve bu görev fahri olarak yürütülür. Gelirin ana kalemi üyelik aidatıdır ve aidat, işletmenin büyüklüğüne göre hesaplanır; ayrıca sınav ve belge ücretleri alınır. Devlet denetimi, ilgili eyalet bakanlığı tarafından yürütülür ve hukuka uygunlukla sınırlıdır. Bu yapı, odanın aldığı kararların neden idari karar sayıldığını da açıklar.
Türkiye’deki oda yapısıyla fark
Türkiye’de de kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşları vardır: ticaret ve sanayi odaları, esnaf ve sanatkârlar odaları, mühendis ve mimar odaları, tabip odaları, barolar. Üyelik çoğunda zorunludur ve kararlarına karşı idari yargı yolu açıktır; bu yönüyle iki ülke benzerdir. Asıl fark yetki alanındadır: Alman odaları meslek eğitimini yürütür, sınav yapar, eğitim sözleşmelerini sicile kaydeder ve yabancı niteliklerin denkliğini değerlendirir. Türkiye’de bu işlerin büyük bölümü MEB ve MYK gibi merkezî kurumlardadır. Bu yüzden Alman oda belgesi, Türkiye’de bir oda belgesiyle değil bir sınav ya da yeterlilik belgesiyle karşılaştırılır.