Makam nasıl delil toplar
Alman makamları
Makam belge, bilgi ve bilirkişi raporu kullanır. Delil serbestisi vardır.
Karar neye dayanıyor?
Kullanılanlar
- Sunulan belgeler.
- Diğer makamlardan gelen bilgi. Makamlar arası yazışma
- Bilirkişi değerlendirmesi. Gutachten
ÖnemliResen araştırma
DikkatGörülmeyen delil
Karar, görmediğiniz bir belgeye dayanıyorsa dinlenme tartışılır. Dinlenme hakkı
Araştırma ilkesi ve sınırı
İdari usulde makam, olayı resen araştırmakla yükümlüdür (VwVfG § 24, SGB X § 20): hangi delillerin gerekli olduğuna kendisi karar verir, ilgilinin lehine olan durumları da dikkate alır ve yalnız sunulanla yetinmek zorunda değildir. Kullanabileceği araçlar şunlardır: ilgililerden bilgi almak, tanık ve bilirkişi dinlemek, belge ve dosya getirtmek, yerinde inceleme yapmak ve diğer makamlardan bilgi istemek (VwVfG § 26). Buna karşılık ilgilinin katkı yükümlülüğü vardır ve kendi alanındaki olguları bildirmek ona düşer; makam, ulaşamayacağı bilgiyi kişiden ister ve verilmezse elindekiyle karar verir.
Türkiye kaynaklı delillerde
Türkiye’deki olgular (çalışma geçmişi, taşınmaz, aile durumu, sağlık) makamın kendi araştırma imkânının dışındadır ve bunları belgelemek kişiye düşer; makam yalnız sözleşme ve adli yardım kanalları üzerinden sınırlı bilgi isteyebilir ve bu yol aylar alır. Bu yüzden en hızlı yol, Türk belgelerinin çevirisiyle birlikte kişinin kendisi tarafından sunulmasıdır. Makam, Türk belgesinin gerçekliğinden şüphelenirse büyükelçilik aracılığıyla doğrulama yaptırır ve masrafı başvurana yükleyebilir. Karar, kişinin görmediği bir belgeye dayanıyorsa dinlenme hakkı ihlal edilmiş olur; dosya inceleme talebiyle bu belge görülür ve itirazda ileri sürülür.