Anlaşma

Türk-Alman aile dosyalarının en ağır başlıklarından biri. Bu sayfa sözleşmenin ne olduğunu anlatır; bir dosyada ne yapılacağını anlatmaz.

Ne yapar

Bir çocuk, mutat meskeninin bulunduğu ülkeden velayet hakkı ihlal edilerek götürülmüş ya da orada alıkonmuşsa, çocuğun hızla iadesini sağlamayı amaçlar.

ÖnemliSözleşme velayete karar vermez

Bu, en sık yanlış anlaşılan noktadır. Sözleşmenin konusu iadedir, velayetin kime verileceği değil. Velayet, çocuğun mutat meskeninin bulunduğu ülkenin mahkemesinde ayrıca karara bağlanır. Yani iade kararı "çocuk karşı tarafa verildi" demek değildir.

Süre çok kısadır

Sözleşme hızlı işlemeyi amaçlar ve başvurunun gecikmeden yapılması beklenir. Zamanın geçmesi sonucu etkileyebilir. Bu yüzden böyle bir durumda ilk yapılacak şey derhâl hukuki yardım almaktır.

Belgeler

Dosyada genellikle nüfus kayıtları, velayete ilişkin karar ve çocuğun mutat meskenini gösteren belgeler istenir; hepsi apostil ve yeminli tercüme zincirinden geçer. Velayet beyanı · § 1592 BGB

UyarıBu sayfanın sınırı

Burada hiçbir yönlendirme yapılmaz. Somut bir durumda merkezî makama ve avukata gecikmeden başvurulmalıdır.

Türkiye’deki adresinize Almanya’dan bir mahkeme ya da makam evrakı geldiyse, o evrak büyük olasılıkla bu sözleşmenin kurduğu yoldan geldi.

Ne yapar

Bir ülkedeki adli ya da idari belgenin diğer ülkedeki kişiye usulüne uygun tebliğ edilmesini sağlar. Her devlet bir merkezî makam belirler ve talepler o kanaldan yürür.

DikkatNeden bu sayfa önemli

Tebligatın usulüne uygun yapılıp yapılmadığı, sürenin ne zaman başladığını belirler. Süre kaçırıldığı iddia edildiğinde en sık tartışılan nokta budur. Bu yüzden tebligat zarfı ve tutanağı saklanmalıdır. İtiraz süresi kaçmış gerekçesi

Belge dili

Sözleşme, belgelerin muhatabın anlayacağı dilde olmasına ilişkin düzenlemeler içerir. Almanca bir evrakın Türkçe çevirisiyle birlikte tebliğ edilip edilmediği, dosyada ayrıca değerlendirilebilecek bir husustur.

Kanıt için ne saklanmalı

• Zarf — üzerindeki tarih ve damgalar.
• Tebligat tutanağı ya da teslim belgesi.
• Evrakın kendisi ve varsa ekleri. Ek listesi

UyarıDoğrulama notu

Devletlerin bildirdiği çekinceler ve merkezî makamlar değişebilir; güncel durum resmî kaynaktan teyit edilmelidir.

Türkiye’ye dönen ve Alman emekli aylığı alan kişilerin en çok sorduğu konu: "bu aylıktan iki ülkede birden vergi ödeyecek miyim?"

Anlaşma ne yapar

Hangi gelir türünün hangi ülkede vergilendirileceğini belirler ve aynı gelirin iki kez vergilendirilmesini önler. Gelir türüne göre farklı kurallar getirir: ücret, emekli aylığı, kira geliri, faiz ve temettü ayrı ayrı düzenlenir.

ÖnemliEmekli aylığı özel bir başlıktır

Emekli aylıklarının hangi ülkede vergilendirileceği, aylığın türüne (yasal sigorta aylığı mı, kamu görevinden doğan aylık mı) ve kişinin ikametine göre değişir. Bu iki değişken sonucu tamamen değiştirir.

DikkatBu sayfada rakam ve oran yok

Vergi oranları ve eşikler her yıl değişir. Gövdeye gömülen bir rakam bir sonraki yıl yanlışa düşer. Somut durumunuz için vergi dairesine ya da mali müşavire danışılmalıdır.

Belgede aranacak

• Yazının hangi gelir türüne ilişkin olduğu.
• Vergi numarası — ⚠ iki ayrı numara vardır. Steuernummer ile IdNr.
• İkamet durumuna ilişkin beyan talebi.

Çeviride

Vergi yazışmalarında gelir türü adları teknik terimlerdir ve serbest çevrilmez; karşılık verilirken Almanca terim parantezde korunur.

Bir oturum ya da vize kararının gerekçesinde bu anlaşmanın adını gördüyseniz, tartışma büyük olasılıkla tek bir kavramın etrafında dönüyordur: standstill.

Standstill nedir

Katma Protokol’de yer alan hükme göre taraflar, belirli alanlarda yeni kısıtlamalar getiremez. Yani bir koşul, protokolün ilgili tarihinde mevcut olandan daha ağır hâle getirilemez.

ÖnemliPratikte neye dayanak oluyor

Bu hüküm, Türk vatandaşlarının Almanya’daki durumuna ilişkin çok sayıda yargı kararının konusu oldu. Tartışmalar genellikle harçlar, vize koşulları ve çalışma hakkı etrafında yürüdü.

DikkatBu sayfa bir hak iddiası değildir

Standstill hükmünün hangi durumda ve hangi kapsamda uygulanacağı son derece tartışmalı, içtihatla şekillenen ve zaman içinde değişen bir alandır. Bu sayfa yalnız kavramı tanıtır; "bu hükme dayanarak şunu talep edebilirsiniz" demez. Böyle bir değerlendirme mutlaka avukat işidir.

Belgede nasıl görünür

Kararın gerekçesinde anlaşmanın adı, protokol ve madde numarası birlikte anılır. Çeviride atıf aynen korunur; yorumlanmaz. i. V. m.

UyarıDoğrulama notu

Bu alandaki içtihat hareketlidir. Bir karara dayanmadan önce güncel durum kontrol edilmelidir.

Neredeyse yüz yıllık bir anlaşma ve hâlâ Türk-Alman miras dosyalarında adı geçiyor. Bu yüzden bir mahkeme kararında görüldüğünde şaşırtıcı gelmemeli.

Neden hâlâ anılıyor

Miras alanında iki ülke arasındaki ilişkiyi düzenleyen düzenlemeler içerir ve bu düzenlemeler sonraki mevzuatla tümüyle ortadan kalkmadı. Özellikle hangi ülkenin hukukunun uygulanacağı ve taşınmazların durumu bakımından atıf yapılır.

Miras dosyasında pratik sonucu

• Almanya’da taşınmaz varsa Alman makamı, Türkiye’de taşınmaz varsa Türk makamı devreye girer.
• Her iki ülkede de malvarlığı bulunan dosyalarda iki ayrı süreç yürüyebilir.
• Bir ülkede alınan belge diğerinde kullanılırken apostil ve yeminli tercüme zinciri işler. Onay zinciri

UyarıBu sayfa uygulama anlatmaz

Hangi hukukun uygulanacağı, anlaşmanın hangi hükmünün yürürlükte olduğu ve sonraki AB düzenlemeleriyle ilişkisi tartışmalı ve dosyaya özgü konulardır. Burada yalnız anlaşmanın varlığı ve neden anıldığı yazılıdır; değerlendirme avukat işidir.

İlgili

§ 1931 BGB — eşin miras payı · § 2247 BGB — el yazılı vasiyetname

Almanya’da çalışmış yüz binlerce kişinin emeklilik dosyası bu sözleşmeye dayanıyor. 1960’lardan beri yürürlükte ve bugün hâlâ işliyor.

Ne yapar

• İki ülkede geçen sigortalılık sürelerinin hak kazanmada birleştirilmesini sağlar.
• Aylığın diğer ülkede ödenmesini mümkün kılar — Türkiye’ye dönen kişi Alman aylığını alabilir.
• Sağlık sigortası ve iş kazası bakımından karşılıklı düzenlemeler içerir.

DikkatEn sık yanlış beklenti

Süreler yalnız hak kazanma bakımından birleşir. Alman aylığının tutarı yine yalnız Almanya’da ödenen primlere göre hesaplanır. "Sürelerim birleşti" demek "aylığım arttı" demek değildir. Bekleme süresi · Ücret puanları

UyarıSüreler otomatik aktarılmaz

Türkiye’deki hizmetler Alman kurumuna kendiliğinden bildirilmez; başvuruyla ve belgeyle işletilir. Alman dökümünde boş görünen bir dönem, o dönemin hiç olmadığı anlamına gelmez. Eski sigorta kartları

Belgede aranacak

Yazışmalarda sözleşmeye atıf, hangi ülkenin kurumunun yazdığı ve dosya numarası. Sigorta numarası

UyarıDoğrulama notu

Sözleşme metni ve uygulaması zaman içinde değişikliklere uğradı. Somut hesap ve hak durumu için yetkili kuruma başvurulmalıdır; bu sayfa kavramı tanıtır.

Bu sayfa müşterinin para ve zaman kazandığı yer. Elinizdeki belge bu sözleşmeye dayanıyorsa, ne çeviri ne apostil gerekir.

Ne yapar

Doğum, evlenme ve ölüm kayıtlarından alınan özetlerin çok dilli standart bir formda düzenlenmesini sağlar. Form birden çok dilde basılıdır; alanlar numaralandırılmıştır ve numaralar her ülkede aynı anlama gelir.

Üç formül

Önemli⭐ Çeviri ve apostil gerekmez

Taraf devletler bu belgeleri olduğu gibi kabul eder. Türkiye’de e-Devlet üzerinden alınabilen çok dilli belgeler bu gruba girer. Buna rağmen çok sayıda kişi bu belgeyi yeminli tercümeye ve apostile götürüyor — gereksiz masraf.

UyarıAma her işlemde yetmez

Çok dilli belge özettir; kenar şerhlerini ve sonraki kayıtları göstermez. Bir makam sicil çıktısı istiyorsa çok dilli belge yeterli olmaz. Sicil çıktısı · Kenar şerhi

İlgili belgeler

Formül A · Formül B · Formül C

UyarıDoğrulama notu

Hangi devletlerin taraf olduğu ve hangi belgelerin kapsandığı değişebilir; somut işlemde makamın kabul edip etmediği önceden sorulmalıdır.

Elinizdeki apostil şerhinin en üstünde Fransızca bir satır vardır ve bu sözleşmeye atıf yapar. Türkiye ile Almanya arasındaki belge dolaşımının temeli budur.

Ne yapar

Bir ülkede düzenlenen resmî belgenin diğer ülkede kullanılabilmesi için gereken çok adımlı konsolosluk tasdiki zincirini kaldırır ve yerine tek bir şerh koyar: apostil.

ÖnemliNeyi onaylar, neyi onaylamaz

Apostil belgedeki imzanın, imzalayanın sıfatının ve mührün doğruluğunu teyit eder. Belgenin içeriğini onaylamaz. "Apostilli belge" demek "içeriği doğrulanmış belge" demek değildir ve bu ayrım uyuşmazlıklarda önem kazanır.

Şerhin standart yapısı

Sözleşme şerhin biçimini de belirler: on numaralı alan, ülke adı, imzalayan, sıfat, mühür sahibi makam, yer, tarih, şerhi veren makam, numara, mühür ve imza. Bu yüzden dünyanın her yerindeki apostil aynı görünür.

DikkatAlmanya elektronik apostil kabul etmiyor

Sözleşme elektronik apostili yasaklamaz; ancak uygulama devlete bağlıdır ve Almanya’ya sunulacak belgede kâğıt şerh beklenir. Kâğıt mı elektronik mi

Bu sözleşmenin gerekmediği hâl

Çok dilli uluslararası nüfus belgeleri ayrı bir sözleşmeye dayanır ve apostil gerektirmez. 1976 sözleşmesi

UyarıDoğrulama notu

Tarafl devletlerin listesi ve çekinceler zaman içinde değişir; güncel durum resmî kaynaktan teyit edilmelidir.