Resmî senedin ispat gücü içeriğine göre ikiye ayrılır
Kavramlar
Makam önünde yapılan beyan hakkındaki senet ile başka içerikli senedin ispat gücü ayrı maddelerde ve farklı kapsamdadır.
“Resmî belge” tek bir şey değil.
Birinci tür: beyan hakkında
Bir makam önünde yapılan bir beyan hakkında düzenlenmiş resmî senet, belgelenen olay bakımından tam ispat teşkil eder.
İkinci tür: başka içerikli
Diğer resmî senetler, içlerinde şehadet edilen olgular bakımından tam ispat teşkil eder.
Dikkatİkisinde de aksi ispat edilebilir
Kanun her iki maddede de aksinin ispatına izin verir. Yani “resmî belge, tartışılmaz” doğru değildir.
ÖnemliÜçüncü bir sınır daha
Şehadet, makamın kendi algısına dayanmıyorsa tam ispat kuralı ancak eyalet kanunu bunu açıkça öngörüyorsa uygulanır. Yani “bana böyle beyan edildi” satırları daha zayıftır.
Yabancı belgede durum
Nüfus belgelerinde uygulanışı
Nüfus kayıt çıktısı ve nüfus belgeleri, makamın kendi tespitlerini (evlenmenin bu memur önünde yapıldığı, doğumun bildirildiği) tam ispat eder; ama kayıttaki bilgilerin bir kısmı beyana dayanır (ebeveynin bildirdiği doğum saati, evlenenlerin beyan ettiği medeni hâl) ve orada ispat gücü, nüfus kanununun kendi ispat hükmünden (PStG § 54) gelir. Bu hüküm, kayıt ve belgelerin doğum, evlenme ve ölüm olgularını ve kayıtlı diğer bilgileri ispat ettiğini söyler; yine aksi ispat edilebilir. Şerh bölümündeki bilgiler (Hinweise) ise ispat gücü taşımaz.
Türk belgeleri Alman mahkemesinde
Türk nüfus kayıt örneği, Türk noter senedi ve Türk mahkeme kararı Alman mahkemesinde yabancı resmî senettir; gerçekliği apostille kurulur ve ispat gücü Alman usulünün aynı maddelerine göre değerlendirilir. Türk noterinin düzenleme şeklinde yaptığı işlem (örneğin vekâletname) beyan hakkında senettir ve beyanın yapıldığını tam ispat eder; içeriğinin doğruluğunu değil. Türk nüfus kaydındaki doğum tarihi, Türk makamının kendi algısına değil beyana dayandığı için Alman mahkemesince aksi ispatla çürütülebilir; yaş tespiti davalarında bu tartışma sık çıkar. Çeviride “öffentliche Urkunde” için “resmî senet” kullanılır.