Schriftform: yazılı biçim şartı
Kavramlar
Bazı işlemler ıslak imzalı belge ister; e-posta bu şartı karşılamaz. Şart ihlali işlemi geçersiz kılabilir.
"Yazılı" kelimesinin hukukî bir tanımı var ve e-posta çoğu zaman dışında.
İki düzey
- Schriftform — ıslak imzalı belge; en sıkı biçim.
- Textform — kalıcı bir metin; e-posta karşılayabilir.
DikkatŞart ihlali
Kanunun Schriftform aradığı bir işlem e-postayla yapılırsa geçersiz olabilir. Fesih bildirimi bunun tipik örneğidir. Fesih bildirimi
ÖnemliSüreli işlemlerde
İtiraz gibi süreli işlemlerde kanal önceden teyit edilir; yanlış kanal süreyi kaçırtır. Kâğıt mı, elektronik mi
Elektronik alternatif
Nitelikli elektronik imza ya da makamın kendi portalı bu şartı karşılayabilir.
Sözleşmede
Sözleşmenin kendisi de biçim şartı koyabilir ("değişiklikler yazılı yapılır"). § 133 / § 157 BGB
Çeviride
İki terim ayrı karşılanır.
Hangi işlemde hangisi
Schriftform: iş sözleşmesinin feshi ve ikale, konut kirasının feshi, süreli iş sözleşmesindeki süre maddesi, kefalet, tüketici kredisi sözleşmesi, rekabet yasağı. Textform (e-posta, mesaj yeter): tüketicinin cayma beyanı, birçok bilgilendirme yükümlülüğü, bazı abonelik fesihleri (2022’den bu yana çevrimiçi kurulan sözleşmeler için fesih düğmesi bile yeter). Elektronik biçim: Schriftform’un yerine nitelikli elektronik imzayla geçer, kanun yasaklamadıkça; iş sözleşmesinin feshinde ve kefalette yasaktır. Makam işlemlerinde De-Mail ve makam portalları ayrıca düzenlenir.
Türk imza ve Almanya
Türkiye’de atılan ıslak imza Schriftform’u karşılar; belge posta ile gönderilir. Türk nitelikli elektronik imzası, AB eIDAS düzenlemesi kapsamında değildir ve Alman makam ya da mahkemesince otomatik olarak tanınmaz; elektronik biçim gereken işlemlerde Türk e-imzası güvenli bir yol değildir. Taranmış ıslak imza, Textform’u karşılar ama Schriftform’u karşılamaz; fesih ve itiraz gibi işlemlerde asıl imzalı kâğıt gönderilir. Vekil aracılığıyla imza, vekâletname Schriftform gerektiren işlemde yazılı olmalıdır; noter onayı çoğu zaman istenir.