§ 1626a BGB: evlilik dışı doğumda velayet
Evli olmayan ebeveynlerde velayetin nasıl kurulacağını düzenler. Beyan olmadan ortak velayet doğmaz.
Babalık tanındı — ama velayet ayrı bir konu.
Ne der
Evli olmayan ebeveynlerde ortak velayetin, beyanla ya da mahkeme kararıyla kurulmasını düzenler. Velayet beyanı
DikkatTanıma velayet vermez
Babalığın tanınması tek başına ortak velayet doğurmaz; ayrı bir beyan gerekir. Babalık tanıması
ÖnemliSonuçları
Pasaport, okul kaydı ve seyahat izni gibi işlemlerde velayet belirleyicidir. Diğer ebeveynin onayı
Türkiye tarafı
Mahkeme kararıyla ortak velayet
Evli olmayan ebeveynlerde ortak velayet üç yoldan doğar: velayet beyanlarının verilmesi, ebeveynlerin evlenmesi ya da mahkemenin ortak velayete karar vermesi. Mahkeme yolunda kanun belirli bir ölçüt koyar: ortak velayet, çocuğun yararına aykırı değilse verilir. Uygulamada bu, ret için somut bir sakınca gösterilmesi gerektiği anlamına gelir. Anne belirli bir süre içinde gerekçe göstermez ve çocuğun yararına aykırı bir durum da dosyadan anlaşılmazsa, kanun ortak velayetin yarara aykırı olmadığını varsayar. Gençlik dairesi usulde dinlenir ve çocuk, yaşına göre mahkemece dinlenebilir.
Türk hukukundaki durum
Türk Medeni Kanunu, evlilik dışı doğan çocuğun velayetinin anneye ait olduğunu söyler; babanın velayet sahibi olması için mahkeme kararı gerekir ve bu, annenin ölümü, velayetin ondan alınması ya da benzeri hâllerde gündeme gelir. Almanya’daki gibi ebeveynlerin beyanıyla kurulan bir ortak velayet kurumu Türk hukukunda bulunmaz. Bu fark, Almanya’da verilmiş bir velayet beyanının Türkiye’de nasıl değerlendirileceği sorusunu doğurur: belge apostilli ve yeminli çevirili sunulur, nüfus kaydına işlenmesi istenir ve gerektiğinde mahkeme kararı aranır. Çocuğun pasaport ve seyahat işlemlerinde bu belge doğrudan sonuç doğurur.