Ön mutabakat usulü yalnız gelecekteki işlemler için işler
Kavramlar
Çifte vergilendirme anlaşması karşılıklı anlaşma usulü öngörüyorsa, henüz gerçekleşmemiş işlemler için önceden mutabakat istenebilir.
Bu yol geçmişi düzeltmez — geleceği bağlar.
Şartlar
Bir çifte vergilendirme anlaşması, çifte vergilendirmeyi önleyici bir karşılıklı anlaşma usulü öngörüyorsa; ve somut olayda çifte vergilendirme tehlikesi varsa; ve usulün bunu önleme olasılığı bulunuyorsa, başvuru üzerine ön mutabakat usulü başlatılabilir.
DikkatOlay henüz gerçekleşmemiş olmalı
Kanun bunu açıkça arar: usul henüz gerçekleşmemiş ve tam tanımlanmış olaylar içindir. Geçmiş bir dönem için bu yol kapalıdır.
ÖnemliGeçerlilik dönemi
Mutabakatın kapsadığı dönem kural olarak beş yılı aşmamalıdır.
Anlaşmaların üstünlüğü ayrı bir maddede
Kanun ayrıca, vergilendirmeye ilişkin devletlerarası anlaşmaların — doğrudan uygulanabilir iç hukuk hâline geldikleri ölçüde — vergi kanunlarının üstünde olduğunu söyler. Çifte vergilendirmeyi önleme
Kimin işine yarar
Usul, ağırlıklı olarak grup içi işlemlerde transfer fiyatlandırması için kullanılır: Türkiye’deki ana şirket ile Almanya’daki bağlı şirket arasındaki mal, hizmet ve lisans bedelleri için iki devletin vergi idareleri önceden aynı yöntemi kabul eder ve sonradan düzeltme riski kalkar. Başvuru, federal merkezî vergi dairesine yapılır, harca tabidir ve Türk tarafında Gelir İdaresi Başkanlığı muhataptır; iki idare arasında görüşme aylar ya da yıllar sürer. Küçük işletme için usul çoğu zaman masrafa değmez; orta ve büyük yapıda planlama aracıdır.
Geçmiş dönem için ne yapılır
Zaten çifte vergilendirilmiş bir dönem için ön mutabakat değil, karşılıklı anlaşma usulü (Verständigungsverfahren) başlatılır: mükellef, Türk-Alman anlaşmasının ilgili maddesine dayanarak ikamet ettiği devletin yetkili makamına başvurur ve iki idare uyuşmazlığı görüşür; süre, ilk bildirimden itibaren üç yıldır. AB tahkim yönergesi Türkiye’yi kapsamadığı için anlaşmaya varılamazsa zorunlu tahkim yoktur. Bu yüzden ön mutabakat, gelecekteki yıllar için tek güvenli yoldur ve mutabakat kapsamında yapılan işlem, sonradan Türk vergi incelemesinde de dayanak olarak sunulur; Türkçe çevirisi buna hazır tutulur.