Yetkili yer mahkemesi
Kavramlar
Uyuşmazlığın hangi yerde görüleceğini belirler. Sözleşmeye yazılabilir.
Dava nerede açılacak — sözleşmede yazıyor olabilir.
Kural
Kural olarak davalının bulunduğu yer; bazı uyuşmazlıklarda özel yetki kuralları vardır. Yer bakımından yetki
DikkatSözleşme maddesi
Ticarî sözleşmelerde yetkili yer kararlaştırılabilir; bu, uzak bir şehirde dava demek olabilir. Genel işlem koşulları
ÖnemliYurt dışında oturanlar
Yurt dışı ikamet, yetkili yeri değiştirebilir.
İlgili
Özel yetki kuralları
Kira uyuşmazlığı taşınmazın bulunduğu yerde; tüketici sözleşmesinde tüketici kendi ikametinde dava edilebilir ve bazı hâllerde orada dava açabilir; iş uyuşmazlığı iş yerinin bulunduğu yerde de açılabilir; haksız fiil, fiilin işlendiği yerde. Sözleşmede yetkili yer maddesi yalnız tacirler arasında serbestçe kararlaştırılır; tüketiciyle yapılan sözleşmede böyle bir madde kural olarak geçersizdir. Bu yüzden bir tüketici, sözleşmedeki yetki maddesine bakıp uzak bir şehirde dava edilmekten korkmamalıdır.
Yurt dışında oturan taraf
Davalının Almanya’da ikameti yoksa yetkili yer, davalının Almanya’daki malvarlığının ya da uyuşmazlık konusunun bulunduğu yere göre belirlenebilir; Türkiye’de yaşayan biri Almanya’da böyle dava edilebilir. Tebligat yurt dışına yapılır ve süreler uzar. Türkiye’de yaşayan davacı ise Alman mahkemesinde dava açabilir, ama teminat göstermesi istenebilir. Türk mahkemesinde Alman tarafa dava, Türk yetki kurallarına tabidir; iki ülke arasında yetkiyi düzenleyen genel bir sözleşme yoktur.