Aile kararında icra şerhi: kural değil istisna
Kavramlar
Aile kararlarında icra şerhi yalnızca icra, kararı veren mahkeme dışında yapılacaksa aranır.
Klauselsiz bir aile kararı eksik değil.
Hukuk davasındaki refleks
Hukuk usulünde icra için karara bir şerh eklenmesi kuraldır. Bu refleksle bakan kişi, aile kararında şerh görmeyince belgeyi eksik sanır.
ÖnemliAile usulünde kural ters
Şerh yalnızca icra, kararı veren mahkeme dışında yapılacaksa aranır. Aynı mahkemede yürütülen icrada gerekmez.
DikkatVe icra edilebilirlik erken başlar
Aile usulünde karar, hüküm doğurduğu anda icra edilebilir. Ama boşanmada hüküm doğurma zaten kesinleşmeye bağlıdır; iki kural birlikte okunmalıdır. Kesinleşme
Tebliğ koşulu
İcra, kararın karşı tarafa tebliğ edilmiş olmasını gerektirir; bu koşul her iki usulde de vardır.
Ne zaman şerh gerekir
Nafaka kararının icrası için icra memuru (Gerichtsvollzieher) ya da başka bir mahkemenin icra dairesi devreye giriyorsa, kararı veren mahkeme dışında icra yapılıyor demektir ve icra şerhi (Vollstreckungsklausel) gerekir; şerh, kararı veren mahkemenin kaleminden alınır. Buna karşılık çocuk teslimi ya da kişisel ilişki kararı aynı aile mahkemesince zorlama parasıyla uygulanıyorsa şerh gerekmez. Yurt dışında icra (Türkiye’de tenfiz) için de şerh istenebilir; Türk mahkemesi çoğu zaman kesinleşme şerhiyle yetinir, ama icra şerhi de sunulursa sorun çıkmaz.
Boşanma kararında
Boşanmanın kendisi icra edilecek bir şey değildir; hüküm doğurması kesinleşmeye bağlıdır ve kesinleşme şerhi yeter. Aynı karardaki nafaka, mal paylaşımı ve emeklilik denkleştirmesi hükümleri ise icra edilebilir; bunlar için karar veren mahkeme dışında icra yapılacaksa şerh alınır. Türkiye’de tanıma ve tenfiz dosyasında hangi hükmün tanınacağı (boşanma) ve hangisinin tenfiz edileceği (nafaka) ayrılır; ilki için kesinleşme şerhi, ikincisi için ek olarak icra şerhi istenebilir ve iki şerh birlikte çevrilir.