Zorunlu müdafi: istemeseniz de atanır, ücretsiz değil
Kavramlar
Kanunun saydığı hâllerde savunma zorunludur ve mahkeme müdafi atar.
Atanması ücretsiz olduğu anlamına gelmiyor.
Ne zaman zorunlu
Kanun hâlleri sayar: ağır suç isnadı, tutukluluk, dilin yeterince anlaşılmaması gibi durumlar. Bu hâllerde savunma zorunludur ve sanığın istememesi sonucu değiştirmez.
DikkatMasraf sonradan istenebilir
Mahkûmiyet hâlinde müdafi ücreti yargılama giderlerine dâhil edilir ve sanıktan istenebilir. “Devlet atadı, bedava” varsayımı yanlıştır.
Adli yardımdan farklı
Bu kurum, ödeme gücüne bakılarak verilen adli yardımdan farklıdır; burada ölçüt gelir değil işin niteliğidir. Adli yardım
Tercüman ayrı bir haktır
Müdafi atanması, duruşmada tercüman hakkının yerine geçmez; ikisi ayrı kurumlardır. Ceza yargısında ücretsiz çeviri
İlgili
Hangi hâllerde
Duruşma eyalet mahkemesinde ya da üst mahkemede yapılacaksa; isnat bir cürümse (asgarî bir yıl hapis öngören suç); sanık tutukluysa ya da tutukluluk kararı verilmişse; sanık üç aydan uzun süre bir kurumda bulunmuşsa; bir yıldan fazla hapis ya da meslek yasağı bekleniyorsa; sanık kendini savunamayacak durumdaysa, dil bilmemesi dâhil; mağdur vekili varsa. Bu hâllerden biri varsa mahkeme, sanık avukat seçmemişse kendisi atar; sanık kendi avukatını da önerebilir ve mahkeme çoğu zaman kabul eder.
Masraf ve seçim
Atanan müdafi, kanuni tarifeye göre devletten ücret alır; sanık mahkûm olursa bu ücret yargılama giderleri içinde sanıktan istenir, beraat ederse devlette kalır. Sanık, atanan müdafiden memnun değilse güven ilişkisinin bozulduğunu gerekçelendirerek değişiklik isteyebilir; kabul edilmesi zorunlu değildir. Kendi seçtiği ücretli avukatla atanan müdafi birlikte de çalışabilir. Almanca bilmeyen sanık için müdafi atanması, tercüman atanmasını da beraberinde getirir ve tercüman masrafı her durumda devlette kalır; bu, Avrupa hukukundan gelen bir kuraldır.