Tebellüğ vekili yoksa evrak iki hafta sonra tebliğ sayılır
Kavramlar
Mahkeme yurt dışındaki tarafa tebellüğ vekili göstermesini emredebilir; gösterilmezse evrak postaya verildikten iki hafta sonra tebliğ edilmiş sayılır.
“Elime geçmedi” savunması burada işlemiyor.
Bu otomatik bir yükümlülük değil
Kanunun kelimesi “emredebilir”dir. Yani tebellüğ vekili gösterme zorunluluğu kendiliğinden doğmaz; mahkeme karar verirse doğar.
Vekilin niteliği
Gösterilecek kişi Almanya’da oturmalı ya da orada bir iş yeri bulunmalıdır.
DikkatGösterilmezse
Sonraki tebligatlar, evrakın tarafın adresine postaya verilmesiyle yapılabilir ve evrak postaya verilmesinden iki hafta sonra tebliğ edilmiş sayılır. Mahkeme daha uzun bir süre de belirleyebilir.
ÖnemliKarar bu sonuca dikkat çekmek zorunda
Kanun, mahkemenin bu sonucu kararında belirtmesini şart koşar. Kararda böyle bir uyarı yoksa, bu itirazda ileri sürülebilecek bir noktadır.
Yurt dışına tebligatın kendisi
Yurt dışına tebligat, o devletle geçerli milletlerarası anlaşmalara göre yapılır. 1929 uygulama tüzüğü · Tebligat vekili mi adres değişikliği mi
Vekil nasıl gösterilir
Mahkemeye yazılı dilekçeyle vekilin adı, adresi ve kabul beyanı bildirilir; vekil avukat olmak zorunda değildir, Almanya’da oturan bir akraba ya da tanıdık yeterlidir, ama avukat gösterilirse tebligatlar davayı yürüten avukata gider ve en güvenli yol budur. Vekil gösterilmişse süreler vekile tebliğden işler; vekilin evrakı Türkiye’ye iletmesi tarafın kendi sorumluluğudur. Mahkeme, emrini davanın başında ilk tebligatla birlikte gönderir ve süre verir; süre içinde vekil gösterilmezse iki haftalık kurgu işler. Vekil sonradan gösterilebilir ve o andan itibaren kurgu sona erer. Kurgu, dava dilekçesinin kendisi için değil, sonraki tebligatlar (davetiye, karar) için işler.
Türkiye’deki taraf için pratik
Türkiye’de yaşayan davalı ya da davacı, Alman mahkemesinden gelen ilk tebligatı (adli yardım yoluyla, Türk mahkemesi aracılığıyla ve çevirili) aldığında dilekçede tebellüğ vekili emri olup olmadığına bakar; emir varsa hemen bir vekil gösterir, aksi hâlde duruşma davetiyesi ve karar iki hafta kurgusuyla tebliğ edilmiş sayılır ve gıyabi karar ya da süre kaçırma doğar. Aile mahkemesinde (boşanma, nafaka, velayet) aynı kural işler ve Türkiye’deki eş için en sık sorun buradadır. Vekil, Türkiye’deki tarafın Alman avukatı olarak gösterilirse, avukat aynı zamanda davayı da yürütür ve dilekçeleri Almanca hazırlar. Türk avukatı, Alman mahkemesinde vekil olamaz; ama tebellüğ vekili olarak gösterilmesi de Almanya’da adresi olmadığı için mümkün değildir.