Uyarı yazısı
Alman belgeleri
Somut bir davranışı gösterir ve tekrarı hâlinde sonucu bildirir. Fesih değildir ama fesih hazırlığıdır.
Bu yazı işinizi bitirmez — ama yolunu açar.
Yazıda ne bulunur
- Olayın tarihi ve somut tanımı.
- Hangi yükümlülüğün ihlal edildiği.
- Tekrarı hâlinde sonuç.
DikkatBelirsiz uyarı zayıftır
"Genel olarak performans düşük" gibi somutluktan uzak bir yazı, sonraki feshin dayanağı olmakta zorlanır. Yazılı uyarı
ÖnemliKarşı beyan dosyaya konur
İçerik yanlışsa yazılı karşı beyan verilir ve o da dosyaya girer; sessizlik tespiti tartışmasız bırakır.
Çeviride
Olay tanımı ve sonuç cümlesi birebir; üslup yumuşatılmaz.
İlgili
Geçerlilik koşulları ve dosyadan çıkarma
Uyarı yazısı, işverenin fesih hakkını korumak için davranışa dayalı fesihten önce kural olarak zorunludur (BGB § 314 Abs. 2 ve iş mahkemesi içtihadı): somut olay (tarih, saat, tanık), ihlal edilen yükümlülük (geç kalma, talimata uymama, mola aşımı, hakaret) ve tekrar hâlinde fesih uyarısı üç unsurdur; biri eksikse uyarı geçersizdir. Yazılı biçim zorunlu değildir ama ispat için yazılır ve personel dosyasına konur; çalışan, uyarının haksız olduğunu düşünüyorsa yazılı karşı beyan (Gegendarstellung, BetrVG § 83) verir ve o da dosyaya girer, ayrıca uyarının dosyadan çıkarılması için iş mahkemesinde dava açabilir (süre yoktur, ama gecikme aleyhe yorumlanabilir). Uyarı, süreyle düşmez ama yıllar sonra tekrar olmayan bir davranış için ağırlığını yitirir. Aynı olay için birden çok uyarı verilmez; uyarı verilen davranış için fesih artık yapılamaz (tüketme).
Türk çalışan için ve çeviri
Almanca bilmeyen çalışana verilen uyarı yazısı, çalışan içeriği anlamamışsa da kural olarak geçerlidir; ama iş mahkemesi, işverenin dil engelini bildiği hâllerde açıklama yapmamasını değerlendirir ve karşı beyanda dil engeli belirtilir. Uyarı yazısını imzalamak, içeriği kabul anlamına gelmez; yalnız alındığını gösterir ve “erhalten, nicht anerkannt” (alındı, kabul edilmedi) notuyla imzalanabilir. İş yeri kuruluna başvuru (BetrVG § 84) ve sendika desteği ücretsizdir. Türk iş hukukunda karşılık, ihtar ve savunma alma usulüdür (İş Kanunu md. 19, davranışa dayalı fesihte savunma zorunlu) ve yapı benzerdir; ama Türk hukukunda uyarı, fesih için mutlak şart değildir, çevirmen notu bunu belirtir. Çeviride “Abmahnung” için “uyarı yazısı” ya da “ihtar (iş hukuku)”, “Gegendarstellung” için “karşı beyan”, “Personalakte” için “personel dosyası”, “Pflichtverletzung” için “yükümlülük ihlali”, “verhaltensbedingte Kündigung” için “davranışa dayalı fesih” kullanılır; olay tanımı ve sonuç cümlesi kelimesi kelimesine aktarılır.