Unterlagen, Dokumente, Urkunden: üç genel kelime

Üç kelime, tek Türkçe karşılık: “belge”. Ama biri teknik bir terim.

ÖnemliAyrım

Urkunde — özel bir ispat işlevi olan yazılı belge. Hukukî bir kavramdır. Urkunde ile Bescheinigung
Dokumente ve Unterlagen — genel toplayıcı kelimelerdir.

DikkatNeden önemli

Bir metinde “Urkunde” geçiyorsa, orada ispat gücü olan bir belgeden söz ediliyordur. Bunu “evrak” diye çevirmek hukukî ağırlığı siler — özellikle sahtecilik ve delil bağlamında. Belgede sahtecilik

Çeviride

Terim ayırt edilir; gerekirse Almancası parantezde korunur. Terminoloji tutarlılığı

Belgenin ispat gücü ve sahtecilik

Usul hukukunda kamu belgesi (öffentliche Urkunde, ZPO § 415 ve devamı) tam ispat gücüne sahiptir: makamın ya da noterin düzenlediği belge, içindeki beyanın yapıldığını kesin kanıtlar ve aksi ancak sahtelik iddiasıyla ileri sürülür; özel belge (Privaturkunde, § 416) yalnız imza sahibinin o beyanı yaptığını kanıtlar, içeriğin doğruluğunu değil. Yabancı kamu belgesi, apostil ya da tasdikle aynı güce kavuşur (§ 438). Ceza hukukunda belgede sahtecilik (StGB § 267) sahte belge düzenlemeyi, gerçek belgeyi değiştirmeyi ve sahte belgeyi kullanmayı kapsar ve beş yıla kadar hapisle cezalandırılır; resmî belgede sahtecilik (§ 271, § 348) ve sağlık belgelerinde sahtecilik (§ 277) ayrı maddelerdir. Yabancı belgeyle ilgili özel bir kural vardır: yabancı makamı yanıltarak alınmış gerçek belge (örneğin yanlış beyanla alınmış nüfus kaydı) sahte belge değildir ama kullanılması dolandırıcılık ve oturum hukukunda ret sebebi olur.

Türk belgelerinin doğrulanması

Alman makamları Türk belgelerinde şüphe duyduğunda Ankara büyükelçiliği aracılığıyla doğrulama (Urkundenüberprüfung) yaptırır: güven avukatı ya da elçilik görevlisi belgeyi düzenleyen Türk makamında kaydı kontrol eder, süreç aylar sürer ve masrafı başvurana yüklenir. Doğrulama, vatandaşlık, aile birleşimi, tanıma ve miras dosyalarında sık uygulanır ve olumsuz çıkan doğrulama başvurunun reddine yol açar. Belgenin gerçek olduğu ama içeriğinin yanlış olduğu durumlar (nüfus kaydında hatalı doğum tarihi, mahkeme kararıyla düzeltilmiş yaş) ayrı değerlendirilir ve düzeltme kararının kendisi de sunulur. Türk e-Devlet barkodlu belgeleri doğrulanabilir olduğu için şüphe azdır ve doğrulama süreci çoğu zaman gerekmez. Çeviride “Urkunde” için “belge (ispat belgesi)”, “öffentliche Urkunde” için “kamu belgesi”, “Privaturkunde” için “özel belge”, “Beweiskraft” için “ispat gücü”, “Urkundenfälschung” için “belgede sahtecilik”, “Urkundenüberprüfung” için “belge doğrulaması” kullanılır ve teknik terim genel kelimeyle karşılanmaz.