Konut giderinde ilk yıl fiilî gider kabul edilir
Kavramlar
İlk bir yıl boyunca fiilî konut gideri kabul edilir ve oturulan ev varlık sayılmaz; ancak giderin bir üst sınırı vardır.
İlk yıl farklı işliyor — ama sınırsız değil.
Bir yıllık dönem
Konut giderleri için kanun, ilk ayın başından itibaren bir yıllık bir dönem tanır. Bu dönemde fiilî gider kabul edilir; “uygun büyüklük” ölçüsü uygulanmaz.
ÖnemliOturulan ev varlık sayılmaz
Aynı dönem boyunca kendi oturduğu ev ya da daire varlık olarak dikkate alınmaz.
DikkatAma bir üst sınır var
Fiilî gider, soyut olarak uygun görülenin bir buçuk katını aşarsa bu dönemde bile kabul edilmez. Yani “ilk yıl her kira ödenir” doğru değildir.
ÖnemliDönem uzayabilir ve yeniden başlayabilir
En az bir aylık kesinti süreyi uzatır. Üç yıl boyunca hiç yardım alınmamışsa yeni bir dönem başlar.
Karar ekinde
Temel geçim yardımı kararı · İşletme giderleri
Uygun büyüklük ne demek
Bir yıllık dönem bittikten sonra kurum, konut giderini “uygun” sınırla karşılaştırır: uygun büyüklük, hane kişi sayısına göre eyalet sosyal konut kurallarından alınır (tek kişi için elli metrekare civarı, her ek kişi için on beş metrekare) ve uygun kira, belediyenin belirlediği metrekare kira sınırıyla çarpılır; sınırlar belediyeye göre değişir ve belediyelerin çoğu bunu yayımlar. Gider sınırı aşıyorsa kurum, kişiye altı aya kadar süre verir ve taşınma ya da alt kiracı gibi yollarla gideri düşürmesini ister; bu sürede fiilî gider ödenmeye devam eder. Isıtma gideri ayrı sınırla değerlendirilir. Taşınma masrafı ve depozito, kurumun önceden onayıyla karşılanır.
Türkiye’de mülkü olanlar
Kendi oturulan konut varlık sayılmaz kuralı, Almanya’daki konut içindir; Türkiye’deki ev, daire ya da arsa, oturulmadığı için varlık sayılır ve değeri, muafiyet sınırını aşıyorsa yardımı engeller. İlk yıl için varlık kontrolü hafifletilmiştir (yalnız önemli varlık aranır) ve Türkiye’deki küçük değerli taşınmaz bu dönemde sorun çıkarmayabilir; ama beyan edilmesi zorunludur ve tapu kaydı sorulursa Türk tapu belgesi çevirili sunulur. Türkiye’deki kira geliri, hane gelirine eklenir. Bir yıl dolunca kurum, Türk taşınmazının satılmasını ya da ipotekle nakde çevrilmesini isteyebilir; satışın makul sürede mümkün olmadığı gösterilirse yardım kredi olarak verilir. Değerleme için Türk belediye rayiç bedeli ya da emlak değerleme raporu çevirili sunulur.