Kurzarbeit: kısa çalışma ve ödeneği
Kavramlar
Çalışma süresi geçici olarak azaltılır ve fark kısmen ödenir. Bordroda görünen düşük tutar bu yüzdendir.
Bordro beklenenden düşükse, nedeni bu satırda olabilir.
Ne yapar
İşletmedeki geçici iş azalmasında çalışma süresi düşürülür; ücret kaybının bir bölümü ödenekle karşılanır. İş ilişkisi sürer.
ÖnemliGelir belgesinde etkisi
Bu dönemdeki bordrolar olağandan düşük görünür. Gelir kanıtı istenen bir dosyada yalnız o ayların bordrosunu sunmak, geliri olduğundan düşük gösterir. Yıllık belgeyi isteyin
DikkatOturum dosyasında
Geçim güvencesi değerlendirmesinde düşük gelir sorun doğurabilir; durumun geçici olduğu belgeyle açıklanmalıdır. Geçim güvencesi
Emeklilik kaydına
Bu dönem sigorta kaydında görünür ama kazanç düşük olduğu için katkısı da düşüktür. Sigorta dökümü
İşsizlikten farkı
Kısa çalışmada iş ilişkisi devam eder; işsizlik ödeneğiyle karıştırılmamalıdır.
Çeviride
Bordro satırı adıyla aktarılır; "ücret" kalemine karıştırılmaz.
Ödeneğin hesabı
Ödenek, olağan net ücret ile kısa çalışma dönemindeki net ücret arasındaki farkın yüzde altmışı, çocuklu çalışanda yüzde altmış yedisidir; uzun süren kısa çalışmada oranın yükseltilmesi geçici düzenlemelere bağlı olmuştur ve bugün için geçerli oran işverenden sorulur. Ödeneği işveren hesaplar ve bordroda “Kurzarbeitergeld” satırında gösterir; iş kurumu işverene öder. Ödenek vergiden muaftır ama vergi oranının belirlenmesinde gelire eklenir (Progressionsvorbehalt); bu yüzden yıl sonunda vergi iadesi düşer ya da ek ödeme çıkar. Sosyal sigorta primleri, kaybedilen ücret üzerinden işverence ödenir; emeklilik kaydı bu yüzden büsbütün düşmez.
Belgeler ve Türkiye bağlantısı
Kısa çalışma döneminde işveren, çalışana kısa çalışmanın başlangıç ve bitiş tarihini ve düşürülen saat sayısını yazılı bildirir; bu yazı, gelir ispatında bordronun yanına konur ve dönemin geçici olduğunu gösterir. Türk bankası ya da Türk konsolosluğu (örneğin aile birleşimi için gelir kanıtı) bordroyu okurken satırı tanımaz; çeviride “kısa çalışma ödeneği” diye verilir ve çevirmen notuyla ödeneğin iş kurumundan geldiği belirtilir. Kısa çalışma sırasında Türkiye’ye gitmek mümkündür, ama işverenin çağırması hâlinde dönülmesi gerekir; uzun süreli Türkiye’de kalış işverenle yazılı anlaşmayı gerektirir. Kısa çalışma dönemi, işsizlik ödeneği hesabında olağan ücret üzerinden sayılır.