Görünüşte yetki: imzalayan yetkili görünüyorsa
Kavramlar
Yetkisiz kişinin işlemi, karşı taraf iyi niyetliyse bağlayıcı sayılabilir. Sicil kontrolü bu riski azaltır.
Yetkisiz bir imza her zaman geçersiz olmuyor.
İlke
Bir kişi yetkili görünüyorsa ve temsil edilen bu görünüşe yol açmışsa, karşı tarafın iyi niyeti korunabilir.
ÖnemliPratik sonucu
"O kişi yetkili değildi" savunması her zaman işe yaramaz; bu yüzden sicil kontrolü imzadan önce yapılır. Ticaret sicil kaydı
DikkatTers tarafı
Kendi adınıza birinin yetkisiz işlem yapmasına göz yumarsanız, bu sizi bağlayabilir. Geri alınan vekâlet bildirilmelidir. Vekâletle iş yürütmek
İmza bloğu
i.V. / i.A. · İmza bağlayıcı mı
Makam işlemlerinde
İdare karşısında bu ilke sınırlıdır; makam vekâletin kapsamına bakar. Makam vekile nasıl bakar
İki türün farkı
Duldungsvollmacht: temsil edilen, birinin kendi adına hareket ettiğini bilir ve buna göz yumar; karşı taraf bu göz yummayı bilerek işlem yapar. Anscheinsvollmacht: temsil edilen bilmez, ama gerekli özeni gösterseydi bilebilir ve engelleyebilirdi; davranış belirli süre tekrarlanmış olmalıdır. İlki fiilen bir yetki verme sayılır; ikincisi güven korumasından doğar ve mahkemeler tarafından daha dar uygulanır. Tek seferlik bir işlem çoğu zaman görünüşte yetki doğurmaz. İspat yükü, yetkiye güvenen karşı taraftadır.
Türk şirketi için pratik
Almanya’daki Türk şirketinde, sahip adına e-posta gönderen ve teklif kabul eden bir çalışan zamanla görünüşte yetkili hâle gelebilir; bu yüzden imza yetkisi olmayan çalışanların yazışmalarında “i. A.” ibaresi ve yetki sınırı belirtilir. Ayrılan çalışanın e-posta hesabı kapatılır ve müşterilere bildirilir; aksi hâlde eski çalışanın işlemleri şirketi bağlayabilir. Türk hukukunda benzer ilke “yetkisiz temsil ve iyi niyetin korunması” ile karşılanır, ama Türk mahkemeleri görünüşe dayalı yetkiyi daha dar tanır; Alman kararının çevirisinde terim bırakılır ve açıklanır.
UyarıSınır
Bu sayfa ilkeyi tanıtır; somut olay hukukî değerlendirme gerektirir.