Ana içeriğe atla

Arbeitszeugnis “gizli kod” listeleri neyi yanlış anlatır

Tuzak terimler

Türkçe internette dolaşan gizli kod listelerinin çoğu efsane. Kanun gizli işaretleri açıkça yasaklıyor; gerçekten yerleşik olan tek şey memnuniyet formülüdür.

Bu sayfayı önce okuyun. İnternette dolaşan “Alman iş belgesi gizli kodları” listelerinin büyük kısmı doğru değil ve bir kısmı zaten kanunen yasak.

Kanun gizli işareti yasaklıyor

Alman Ticaret Nizamnamesi’nin 109. maddesinin 2. fıkrası şunu söyler: belge açık ve anlaşılır biçimde düzenlenmelidir ve “dış biçiminden ya da lafzından anlaşılandan başka bir şey anlatmayı amaçlayan işaretler içeremez.”

Yani “şu cümle aslında şu anlama gelir” diye kurgulanmış gizli bir şifre sistemi hukuka aykırıdır. Böyle bir işaret bulunursa işçi belgenin düzeltilmesini isteyebilir.

Peki neden herkes koddan söz ediyor

Çünkü gerçekten yerleşik bir derecelendirme dili var ve bu gizli değil, aksine mahkeme kararlarıyla şekillenmiş ve herkesçe bilinen bir uygulama: memnuniyet formülü. Bu formül gizli işaret sayılmaz, çünkü anlamı açıktır ve yargı tarafından tanınır. Memnuniyet formülü sayfası.

Hangi iddialara güvenmeyin

“Şen bir çalışandı” gibi ifadelerin gizlice olumsuz anlam taşıdığını söyleyen listeler, kaynağı gösterilemeyen yorumlardır. Bir çevirmen ya da danışman böyle bir yorumu belgeye yazamaz; yapabileceği şey metni doğru çevirmek ve yerleşik formülün derecesini belirtmektir.

Biz ne yapıyoruz

İş belgesi çevirilerinde metni birebir çeviriyor, yerleşik memnuniyet ve davranış formüllerinin karşılık geldiği dereceyi ayrı bir not olarak belirtiyoruz. Uydurma kod yorumu eklemiyoruz.

Almanca metin (ret gerekçesi / kodlu ifade)
Das Zeugnis muss klar und verständlich formuliert sein. Es darf keine Merkmale enthalten, die den Zweck haben, eine andere als aus der äußeren Form oder aus dem Wortlaut ersichtliche Aussage über den Arbeitnehmer zu treffen.