Ağır engellilik kartı

Karttaki sayı değil, harfler hakkı belirliyor.

Ne gösterir

• GdB — engellilik derecesi, 20'den 100'e onar onar. GdB
• Merkzeichen — harf işaretleri; her biri ayrı bir hak açar. Merkzeichen
• Geçerlilik tarihi ve veren makam.

ÖnemliKart bir karara dayanır

Kart tek başına doğmaz; arkasında bir tespit kararı vardır ve gerekçe orada yazılıdır. Tespit kararı

DikkatTürkiye'de doğrudan geçmez

Alman kartı Türkiye'de engelli sağlık kurulu raporunun yerine geçmez; Türkiye'deki haklar kendi rapor rejimine bağlıdır. Türkiye'de durumu

Çeviride

Harf işaretleri çevrilmez, aynen bırakılır ve açıklaması dipnotla verilir; "G" harfini "yürüme" diye çevirmek hakkı daraltır.

Süresi dolarsa

Kart süreli verilebilir; uzatma başvurusu süre dolmadan yapılır. Süre uzatımı

İlgili

Dezavantaj denkleştirmesi · Behinderung ile Schwerbehinderung

Kartın biçimi ve sağladığı haklar

Kart (SGB IX § 152 Abs. 5, SchwbAwV) 2013’ten beri kredi kartı boyutunda yeşil (tek renk) ya da yeşil-turuncu (G, aG, H, Bl, Gl işaretleriyle ücretsiz toplu taşıma hakkı; turuncu bölüm “Beiblatt mit Wertmarke” yıllık pul ile) düzenlenir; ön yüzde fotoğraf, ad, doğum tarihi, derece ve geçerlilik, arka yüzde harf işaretleri, düzenleyen makam ve İngilizce “Severely handicapped” ibaresi bulunur. Haklar: iş hukukunda ek izin (beş gün), fesih koruması (entegrasyon dairesi onayı), fazla mesai reddi hakkı, işverenin engelli kotası; vergi hukukunda derece ve işarete göre götürü indirim (EStG § 33b); emeklilikte ağır engelli aylığı (iki yıl erken, kesintisiz ya da üç yıl kesintili); toplu taşımada ücretsiz ulaşım (işaretli), araç vergisi muafiyeti (aG, H, Bl tam; G yarım, ulaşım hakkıyla seçimli), park kartı (aG, Bl), refakatçi ücretsiz (B), müze ve tiyatro indirimleri (kanuni değil, gönüllü). Kart, derece tespit kararına dayanır ve karar itirazla değiştirilirse kart yenilenir; süre dolmadan üç ay önce uzatma istenir ve derece “süresiz” olsa da kart bazen beş yıllık verilir.

Türkiye’de karşılığı ve kullanım sınırı

Türk engelli kimlik kartı (aile bakanlığı, sağlık kurulu raporuna dayanır, yüzde kırk ve üstü) ile Alman kart karşılıklı tanınmaz; Türkiye’deki haklar (ÖTV muafiyetli araç, indirimli ulaşım, engelli aylığı, vergi indirimi) Türk raporunu ister ve Alman kart ile karar apostilli, yeminli çevirili sunulsa da sağlık kurulu kendi muayenesini yapar; harf işaretleri Türk sisteminde karşılıksızdır ve “ağır engelli” ibaresi Türk yüzde sistemine çevrilemez. Almanya’daki Türk kökenli ağır engelli için Türkiye’de uzun kalış kartı düşürmez; ağır engelli aylığı Türkiye’ye ödenir ama ek izin ve iş hukuku hakları Almanya’daki iş ilişkisine bağlıdır. Türk vatandaşı Türkiye’de alınan engelli kimlik kartıyla Almanya’da toplu taşımadan ücretsiz yararlanamaz; yalnız bazı belediyeler ve müzeler gönüllü indirim tanır. Çeviride “Schwerbehindertenausweis” için “ağır engelli kimliği”, “Grad der Behinderung” için “engellilik derecesi”, “Merkzeichen” için “harf işareti”, “Wertmarke” için “ulaşım pulu”, “Beiblatt” için “ek belge (ulaşım)”, “Nachteilsausgleich” için “dezavantaj denkleştirmesi” kullanılır; harf işaretleri aynen bırakılır ve dipnotla açıklanır, derece rakamla aktarılır.