Ana içeriğe atla

Unvanı parantezle açıklamanın sınırı

Açıklama parantezi yararlıdır ama unvanın yerine geçmez ve bir eşitlik iddiası taşımamalıdır.

Almanca unvan
erläuternde Zusätze in Klammern

Parantez içi açıklama yardım eder — ama bir sınırı var.

ÖnemliDoğru kullanım

Unvan aynen aktarılır, parantez içinde ne olduğu açıklanır. Örneğin eğitimin süresi ve düzeyi.

DikkatYanlış kullanım

Parantez içine bir Türk unvanı yazmak, eşitlik iddiası doğurur. Bu, çevirmenin yetkisi dışındadır. Unvanı yükseltme riski

Kim eşitler

Eşdeğerlik kararını değerlendirme makamı verir. Eşdeğer ile karşılaştırılabilir

Tutarlılık

Aynı unvan aynı dosyada hep aynı biçimde açıklanır. Terminoloji tutarlılığı

Açıklamada yazılabilecekler

Parantez içine yazılabilecek bilgiler olgusaldır: eğitimin süresi, düzenleyen kurumun türü, sınavı yapan makam, eğitimin kapsadığı alan ve belgenin türü. Örneğin bir kademe unvanı için “meslek eğitimi üstü sınavla kazanılan unvan” açıklaması uygundur; bir okul unvanı için “iki yıllık meslek okulu üstü program” denebilir. Bu açıklamalar belgede zaten yazan bilgilerden türetilir ve çevirmenin kendi değerlendirmesi değildir. Açıklama uzun tutulmaz ve çeviri metninin akışını bozmaz; ayrıntı gerekiyorsa çevirmen notu ayrı bir sayfada verilir ve orada kaynak gösterilir.

Yazılamayacaklar ve sorumluluk

Parantez içine bir Türk unvanı yazmak (“mühendis”, “tekniker”, “uzman”, “yüksek lisans”) eşitlik iddiasıdır ve bu iddiayı kurma yetkisi değerlendirme makamındadır: YÖK, MEB, meslek odası ya da Alman denklik makamı. Çevirmen bu kararı veremez ve verdiğinde dosyayı zayıflatır, çünkü karşı taraf çeviriyi taraflı bulabilir. Aynı biçimde “devlet onaylı”, “resmî”, “üniversite düzeyinde” gibi ifadeler de eklenmez. Doğru yol, unvanı olduğu gibi bırakmak ve olgusal açıklama vermektir; müşteri isterse ayrı bir bilgi notuyla Türk sistemindeki yakın karşılıklar anlatılır ve bunun bir denklik beyanı olmadığı yazılır. Aynı unvan, aynı dosyada hep aynı biçimde açıklanır.