SGB: Sozialgesetzbuch
Kısaltmalar
Sosyal güvenlik mevzuatı on iki kitaba bölünmüştür ve Roma rakamı hangi alana bakıldığını gösterir.
Kararın dayanağında SGB’den sonra bir Roma rakamı görüyorsanız, o rakam hangi sosyal güvenlik alanına bakıldığını söyler. Rakamı atlamak, kararı yanlış kuruma yönlendirir.
Roma rakamı ne anlatır
| Kitap | Alan |
|---|---|
| SGB II | Temel geçim güvencesi (iş arayanlar) |
| SGB III | İş teşviki ve işsizlik sigortası |
| SGB V | Yasal sağlık sigortası |
| SGB VI | Yasal emeklilik sigortası |
| SGB VII | İş kazası sigortası |
| SGB VIII | Çocuk ve gençlik yardımı |
| SGB IX | Engellilerin katılımı ve rehabilitasyon |
| SGB XI | Bakım sigortası |
| SGB XII | Sosyal yardım |
ÖnemliTürkiye’ye dönenler için en çok geçen kitap
Emeklilik ve hizmet birleştirme dosyalarında dayanak neredeyse her zaman SGB VI’dır. Malullük, yaşlılık ve ölüm aylığı hükümleri oradadır.
Çeviride
Roma rakamı aynen korunur ve Arap rakamına çevrilmez. “SGB 6” yazmak Alman makamının kayıtlarında karşılığı olmayan bir atıftır.
Kitaplar arası ilişki
SGB I (genel bölüm: hak sahipliği, başvuru, katkı yükümlülüğü, faiz, zamanaşımı) ve SGB X (idari usul: dinlenme, dosya inceleme, kararın geri alınması, geri isteme, veri koruması) bütün kitaplara uygulanan çerçevedir; kararlarda özel kitap (SGB VI) ile birlikte anılırlar (“§ 48 SGB X i.V.m. § 100 SGB VI”). SGB IV, dört sigorta dalının ortak kurallarını (sigortalılık, prim, bildirim, sigorta numarası, işveren yükümlülükleri) içerir. SGB XII sosyal yardımı (yaşlılık ve kazanç gücü kaybında temel güvence, çalışamayanlar için), SGB XIV sosyal tazminatı (2024’ten beri, savaş ve şiddet mağdurları) düzenler. Kitap numarası tek başına dosyanın kurumunu söyler: II Jobcenter, III iş kurumu, V ve XI kasa, VI emeklilik, VII kaza sigortası, VIII gençlik dairesi, IX entegrasyon ve sosyal daire, XII sosyal daire.
Türk 5510 ile karşılaştırma ve çeviri
Türk sosyal güvenlik sistemi 5510 sayılı kanunda emeklilik, sağlık, iş kazası ve analık sigortalarını tek kanunda toplar; işsizlik sigortası ayrı kanundadır (4447), sosyal yardım ayrı mevzuattadır ve bakım sigortası yoktur. Bu yüzden Alman kitap numarası Türk okuyucuya bir kanun numarası gibi gelir; çevirmen notu, kitap numarasının aynı kanunun bölümü olduğunu ve her kitabın ayrı kurumu gösterdiğini belirtir. Çeviride “SGB” aynen bırakılır, kitap numarası Roma rakamıyla korunur ve ilk geçişte “Sosyal Kanun … Kitap (…)” açıklaması verilir; Türk kanun numarasıyla eşleştirme yapılmaz. Türk-Alman sosyal güvenlik sözleşmesi, SGB V, VI, VII ve XI’in bazı hükümlerini kapsar, SGB II, III ve XII’yi kapsamaz; kararda sözleşme anılmışsa çevirmen bunu aynen aktarır.