Duruşmada tercüman: kural zorunluluk, istisna dar

Düzenlenmiş meslekler

Tercüman getirmek mahkemenin yükümlülüğüdür; istisna yalnız herkesin o dili bilmesi hâlindedir.

Almanca unvan

Zuziehung eines Dolmetschers (§ 185 GVG)

Tercüman bir talep değil — mahkemenin yükümlülüğü.

ÖnemliKural ve dar istisna

İstisna, katılanların hepsinin o yabancı dili bilmesi hâlidir; aile hukuku ve çekişmesiz yargıda hâkimin dili bilmesi de benzer sonuç doğurabilir.

DikkatBelgeler ayrı konu

Tercümanın getirilmesi, dosyaya giren yazılı belgelerin çevirisi yükümlülüğünü karşılamaz.

Türkiye’de böyle bir istisna yok

Tercüman görevlendirilir; “hâkim o dili biliyor” hâli düzenlenmemiştir.

Tercümanın yetkisi

Mahkeme tercümanı · Ermächtigter Übersetzer

Noterde ayrı kanun

Beurkundungsgesetz

Makamda tercüman

Makamda tercüman talebi

Duruşmada nasıl çalışılır

Tercüman mahkemece görevlendirilir ve duruşma boyunca aktarımı yapar; konuşmalar bölümler hâlinde aktarılır ve tutanağa esas alınan, mahkeme dilindeki ifadedir. Görevlendirilen kişi yemin etmiş olabilir ya da o duruşma için yemin ettirilir. Tarafın kendi getirdiği bir yakını bu görevi üstlenemez, çünkü tarafsızlık aranır. Aktarımda bir hata fark edildiğinde duruşma sırasında belirtilir; tutanak okunurken de düzeltme istenebilir ve talep kayda geçirilir.

Belgeler ayrı konudur

Duruşmada tercüman bulunması, dosyadaki belgelerin çevrileceği anlamına gelmez; yazılı çeviri ayrı bir konudur ve hangi belgelerin çevrileceği yargı koluna göre değişir. Ceza yargılamasında belirli belgelerin yazılı çevirisi öngörülürken hukuk davalarında taraf kendi belgesinin çevirisini sunar. Bu yüzden duruşmaya giderken sunulacak belgelerin çevirisinin hazır olup olmadığı önceden sorulur. Noter işlemlerinde ise ayrı bir kanun uygulanır ve düzen farklıdır.

Belgede basılı unvan varyantları

metinde geçen: Gerichtsverfassungsgesetz · GVG · Dolmetscher zuzuziehen · der deutschen Sprache nicht mächtig · Angelegenheiten der freiwilligen Gerichtsbarkeit

Mevzuat adı ve yılı

Gerichtsverfassungsgesetz § 185; yürürlükteki metin 09.05.1975 tarihlidir (BGBl. I S. 1077) ve kanun en son 2 Temmuz 2026’da değiştirilmiştir

Çevirinizi kim yapmalı

gerekli

Türkiye’deki karşılığı

Türkiye’de de Türkçe bilmeyen için tercüman görevlendirilir; tercümanın hangi hâllerde hiç getirilmeyebileceği bu biçimde düzenlenmemiştir.

Bilinen uyuşmazlık

Kanunun kurduğu düzen iki kademelidir. Kural açıktır: Almancaya hâkim olmayan kişilerin katılımıyla yapılan bir duruşmada TERCÜMAN GETİRİLİR — bu bir talep değil, mahkemenin yükümlülüğüdür. İstisna ise dardır ve Türk okuyucunun beklemediği yerdedir: katılan kişilerin HEPSİ o yabancı dili biliyorsa tercüman getirilmeyebilir; aile hukuku ve çekişmesiz yargı işlerinde hâkimin o dili bilmesi de benzer bir sonuç doğurabilir. Yani “hâkim Türkçe biliyor” cümlesi Almanya’da hukukî bir sonuç doğurabilir, Türkiye’de böyle bir düzenleme yoktur. İkinci fark belge tarafındadır: tercümanın getirilmesi, sunulan YAZILI BELGELERİN çevirisi yükümlülüğünü kendiliğinden karşılamaz; ikisi ayrı konudur ve dosyaya giren belge ayrıca çevrilir.

Meslek alanı

Ticaret ve hizmet

Resmî kaynak

GVG § 185 — tercüman getirilmesi

Mevzuat dayanağı (kaynaktan derlendi)

§ 185 Abs. 1 GVG: „Wird unter Beteiligung von Personen verhandelt, die der deutschen Sprache nicht mächtig sind, so ist ein Dolmetscher zuzuziehen.“ § 185 Abs. 2: „Die Zuziehung eines Dolmetschers kann unterbleiben, wenn die beteiligten Personen sämtlich der fremden Sprache mächtig sind.“ Gerichtsverfassungsgesetz in der Fassung der Bekanntmachung vom 9. Mai 1975 (BGBl. I S. 1077).