Genehmigung ile Erlaubnis
Tuzak terimler
İkisi de izindir ama biri sonradan onayı, diğeri önceden izni anlatabilir.
İki kelime de "izin" — zamanlaması farklı.
Fark
Erlaubnis çoğu zaman önceden verilen izindir. Genehmigung ise bazı bağlamlarda sonradan verilen icazettir. Onay ve icazet
ÖnemliNeden önemli
Önceden izin gerekiyorsa, izinsiz başlanan faaliyet yaptırımlıdır. Bildirim ve izin
DikkatÇeviride
İkisi de "izin" diye birleştirilmez; belgedeki kelime korunur.
İlgili
Kanunlarda kullanım
Erlaubnis, kanunun belirli faaliyet için önceden aradığı izindir: Aufenthaltserlaubnis (oturum izni), Niederlassungserlaubnis (yerleşme izni), Arbeitserlaubnis (çalışma izni, bugün oturum izninin parçası), Gaststättenerlaubnis (lokanta izni), Fahrerlaubnis (sürüş izni, ehliyet hakkı), Erlaubnis nach § 34c GewO (aracılık izni), Berufserlaubnis (meslek izni), Waffenbesitzkarte (silah izni ayrı ad); Genehmigung ise hem önceden izin (Baugenehmigung inşaat ruhsatı, Betriebsgenehmigung işletme ruhsatı, Ausnahmegenehmigung istisna izni, Genehmigung des Familiengerichts aile mahkemesi onayı: küçük adına taşınmaz satışı BGB § 1850 ve devamı, Genehmigung des Betreuungsgerichts vesayet mahkemesi onayı) hem sonradan icazet (Genehmigung eines Vertrags, BGB § 184: yetkisiz temsilcinin işlemine sonradan onay, § 177; küçüğün sözleşmesine ebeveyn onayı § 108) anlamındadır. Zustimmung (onay, BGB § 182: önceden Einwilligung § 183, sonradan Genehmigung § 184), Bewilligung (sosyal hukukta edim onayı, Bewilligungsbescheid), Zulassung (kabul, kayıt: üniversite kabulü, araç tescili, avukatlık ruhsatı), Erlaubnis ve Genehmigung ailenin diğer üyeleridir ve her biri farklı kanunda farklı sonuç doğurur. Belgede hangi kelime geçiyorsa hukuki rejim ona bağlıdır.
Türk karşılıkları ve çeviri kararı
Türkçede “izin”, “ruhsat”, “onay”, “icazet”, “muvafakat” ve “yetki belgesi” kelimeleri vardır ve Türk mevzuatı bunları kendi sistemine göre dağıtır (ikamet izni, çalışma izni, işyeri açma ruhsatı, yapı ruhsatı, veli muvafakati, mahkeme onayı); çeviride Alman kelimesi Türk kurumunun adıyla değil kavram karşılığıyla aktarılır: Erlaubnis için “izin”, Genehmigung için bağlama göre “ruhsat” (inşaat, işletme), “izin” (istisna) ya da “onay, icazet” (sonradan onay, mahkeme onayı), Zustimmung için “onay, muvafakat”, Bewilligung için “onay (edim)”, Zulassung için “kabul, tescil, ruhsat (meslek)”. Türk okuyucu için “ruhsat” kelimesi belediye ve resmî izin çağrışımı taşır ve Alman Aufenthaltserlaubnis için kullanılmaz (“oturum izni” denir). Türkiye’deki mahkeme onayı (TMK md. 462 ve devamı: vesayet makamının izni, çocuk adına işlemde mahkeme izni) Alman Genehmigung des Familiengerichts ile örtüşür ve Türk okuyucu için tanıdıktır; Alman mahkeme onayı Türkiye’de kullanılacaksa apostilli ve çevirili sunulur ve Türk tapu müdürlüğü Türk mahkemesinden ayrıca izin isteyebilir. Çeviride belgedeki kelime aynen bırakılır (parantezde Almanca) ve Türkçe karşılığı yukarıdaki kurala göre verilir; çevirmen notu kelimenin önceden mi sonradan mı izni anlattığını belirtir.